Ο «τερματισμός» των «ουρών της ντροπής» στα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ και η έναρξη διάθεσης Φαρμάκων Υψηλού Κόστους (ΦΥΚ) μέσα από τα ιδιωτικά φαρμακεία, βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνέντευξης που παραχώρησε στον ρ/σ του «Ν» 99 fm ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου και πρόεδρος του Φαρμακευτικού Συλλόγου Λέσβου, Απόστολος Βαλτάς, στον απόηχο της υπογραφής της επέκτασης της συλλογικής σύμβασης με τον ΕΟΠΥΥ και της δημόσιας παρουσίας του μαζί με τον υπουργό Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη.

Ο κ. Βαλτάς, απαντώντας στο σχόλιο για τις «θερμές χειραψίες», ξεκαθάρισε ότι «ο ρόλος του προέδρου του ΠΦΣ λόγω θεσμικότητας είναι υποχρεωμένος να βλέπει όλους τους υπουργούς» και πρόσθεσε πως με τον κ. Γεωργιάδη «δεν λύνονται όλα τα προβλήματα, αλλά ακούει» και όσα αποφασίζεται να προχωρήσουν «τα προχωράει άμεσα». Στάθηκε ιδιαίτερα στο θέμα των ΦΥΚ, λέγοντας ότι η συγκεκριμένη εξέλιξη «ήταν μια ιστορία» που, όπως υποστήριξε, δύσκολα θα είχε προχωρήσει χωρίς την πολιτική βούληση της παρούσας ηγεσίας του υπουργείου.

Από το 2019 στη σημερινή εφαρμογή – «πιλοτικά, δωρεάν» και μετά σύμβαση

Ο πρόεδρος του ΠΦΣ γύρισε το ημερολόγιο πίσω στο 2019, όταν –όπως είπε– κεντρικό ζητούμενο ήταν να αντιμετωπιστούν οι «ουρές της ντροπής», δηλαδή η ταλαιπωρία ασθενών που περίμεναν σε φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ «σε μεγάλα κεντρικά σημεία», μια εικόνα που χαρακτήρισε «ντροπή σε ένα σύγχρονο ελληνικό κράτος».

Σύμφωνα με την περιγραφή του, τότε ζητήθηκε από τον κλάδο να συμβάλει σε ένα δοκιμαστικό μοντέλο για ένα χρόνο, «πιλοτικά», με συγκεκριμένο αριθμό συνταγών τον μήνα και «δωρεάν», με την προοπτική να συζητηθεί αμοιβή σε επόμενο στάδιο. Υποστήριξε ότι η διαδικασία συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια με τη συμβολή των φαρμακοποιών, ενώ τους τελευταίους μήνες –όπως ανέφερε– υπήρξαν διαβουλεύσεις για τη διεύρυνση του αριθμού των ΦΥΚ που θα διακινούνται μέσω των ιδιωτικών φαρμακείων.

Η μετάβαση, όπως σημείωσε, οριστικοποιείται με την υπογραφή της επέκτασης της συλλογικής σύμβασης, παρουσία της διοικήτριας του ΕΟΠΥΥ και του υπουργού Υγείας, με εκκίνηση της πλατφόρμας από τις 16 Φεβρουαρίου 2026 και εφαρμογή σε πρώτη φάση για ογκολογικούς ασθενείς και άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας.

«Δύο κατηγορίες ασθενών» και το στοίχημα της καθημερινότητας στα νησιά

Ο κ. Βαλτάς περιέγραψε ως βασικό στόχο να μην δημιουργούνται –όπως είπε– «ασθενείς δύο κατηγοριών»: εκείνες/οι που θα μπορούν να παραλαμβάνουν το φάρμακό τους «από το φαρμακείο της γειτονιάς και από τη σιγουριά ενός φαρμακοποιού που είναι δίπλα στον ασθενή», και εκείνες/οι που θα συνεχίσουν να υποχρεώνονται σε μετακινήσεις προς φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ, με «τεράστια ταλαιπωρία».

Στο σημείο αυτό, έδωσε χαρακτηριστικά παραδείγματα από τη Λέσβο: την ανάγκη να μετακινηθεί κάποιος «από το Σίγρι, από την Ερεσό, από το Πλωμάρι» προς το κεντρικό σημείο διάθεσης, προκειμένου να προμηθευτεί ΦΥΚ. Η αλλαγή, υπογράμμισε, αφορά άμεσα την καθημερινότητα και το κόστος –χρόνου, μετακίνησης και αναμονής– ειδικά για κατοίκους της περιφέρειας και των νησιών. 

Η «κόκκινη γραμμή»: συμμετοχή των συνεταιριστικών φαρμακαποθηκών

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο πρόεδρος του ΠΦΣ στη συμμετοχή των συνεταιριστικών φαρμακαποθηκών στη διαδικασία διανομής. Δήλωσε ότι υπήρξε «επιμονή προσωπική» ώστε να προβλεφθεί θεσμικά ο ρόλος τους, αναφέροντας ότι η υπογραφή καθυστέρησε μέχρι να «βγει νόμος όπου συμμετέχουν και στη διανομή η φαρμακαποθήκη». Στο σκεπτικό του, η διακίνηση δεν πρέπει να γίνεται με απευθείας αποστολές στα φαρμακεία, αλλά με ενσωμάτωση των συνεταιριστικών δομών, που –όπως τόνισε– «εξυπηρετούν τα φαρμακεία» και αποτελούν μέρος της λειτουργικής αλυσίδας.

Γιατί δεν συνέβαινε «το αυτονόητο» – και το θέμα των ελλείψεων

Στο ερώτημα γιατί μέχρι σήμερα «το αυτονόητο» δεν εφαρμοζόταν, ο κ. Βαλτάς ανέφερε ότι παλαιότερα τα φαρμακεία είχαν την αποκλειστικότητα των ΦΥΚ, όμως με τις αλλαγές στα ποσοστά και τις δομές της διάθεσης δημιουργήθηκε ένα σύστημα με συγκεκριμένα σημεία διανομής. Υποστήριξε ότι το μοντέλο αυτό «βόλευε» περισσότερο τις εταιρείες, επειδή –όπως είπε– συγκέντρωνε τις αποστολές σε κεντρική αποθήκη και από εκεί γινόταν η διακίνηση.

Στη συνέχεια συνέδεσε το ζήτημα με το διαρκές πρόβλημα των ελλείψεων, αναφέροντας ότι στην Ελλάδα υπάρχουν ελλείψεις περίπου «150 φαρμάκων», ενώ έφερε συγκρίσεις με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Προανήγγειλε ότι, αν συνεχιστεί η κατάσταση, ο ΠΦΣ θα προσφύγει «με στοιχεία στις εισαγγελικές αρχές και στην αρχή διαφάνειας», ώστε να διερευνηθεί –όπως είπε– ο ρόλος εταιρειών που δεν τηρούν τις υποχρεώσεις επάρκειας και προκαλούν ταλαιπωρία στους ασθενείς.

Τα ενέσιμα για την παχυσαρκία, το πρόγραμμα καρδιαγγειακού κινδύνου και η «εθνική κάλυψη»

Στο δεύτερο σκέλος της συνέντευξης, ο κ. Βαλτάς αναφέρθηκε στο πρόγραμμα που «έτρεξε» μέσα από την πρωτοβουλία για τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, σημειώνοντας ότι όσοι/ες εντάχθηκαν μέχρι τον Δεκέμβριο και πληρούν κριτήρια (δείκτης μάζας σώματος και συνοδά νοσήματα), ενημερώνονται με μήνυμα στο κινητό για επίσκεψη σε ειδικό και πιθανή θεραπεία με καινοτόμα –αλλά ακριβά– φάρμακα για παχυσαρκία για 5 έως 7 μήνες. Ανέφερε εκτιμήσεις για το πόσοι θα αξιοποιήσουν τη δυνατότητα, υπογραμμίζοντας ότι το κόστος μιας τέτοιας αγωγής μπορεί να φτάσει σε επίπεδα που, χωρίς στήριξη, είναι απαγορευτικά για πολλά νοικοκυριά.

Παράλληλα, είπε ότι τα σχετικά προγράμματα είναι ευρωπαϊκά με «κλειστό προϋπολογισμό», όμως ο ίδιος υποστήριξε ότι, με βάση την ανάγκη, «πρέπει να γίνουν εθνικά προγράμματα κάλυψης» ή να δοθεί δυνατότητα αποζημίωσης με προέγκριση συνταγής.

«Ο φαρμακοποιός προλαμβάνει – ο γιατρός θεραπεύει»

Τέλος, ο πρόεδρος του ΠΦΣ τοποθετήθηκε για τη συζήτηση γύρω από τα όρια και τη «διακριτότητα» ρόλων με τον ιατρικό κόσμο. Είπε ότι οι σχέσεις με επιστημονικές εταιρείες είναι θεσμικές και σταθερές, ωστόσο σχολίασε ως «άκομψο» ότι, σε πρόσφατη δημόσια αντιπαράθεση, δεν προηγήθηκε απευθείας επικοινωνία. Επανέλαβε πως «ο γιατρός θεραπεύει και δίνει τη θεραπεία», ενώ ο φαρμακοποιός αποτελεί μέρος της πρωτοβάθμιας φροντίδας «με τη συμβουλή και με την παροχή υπηρεσιών υγείας», θυμίζοντας ότι στην πανδημία «όταν όλα ήταν κλειστά, τα φαρμακεία ήταν ανοιχτά».