Τον ουσιαστικό ρόλο που διαδραματίζει το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας (ΣΔΕ) Μυτιλήνης στη ζωή δεκάδων ενηλίκων ανέδειξε, μέσα από τη συνέντευξή του στον ρ/σ του «Ν» 99 fm, ο διευθυντής του σχολείου, Παναγιώτης Τουζένης. Πρόκειται για έναν θεσμό που, όπως προκύπτει από τις μαρτυρίες και τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, δεν περιορίζεται στην απόκτηση ενός απολυτηρίου, αλλά λειτουργεί ως καταλύτης προσωπικής, κοινωνικής και επαγγελματικής αλλαγής.

Το Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Μυτιλήνης, με παράρτημα και στην Καλλονή, είναι δημόσιο σχολείο ενηλίκων διετούς φοίτησης, που οδηγεί σε απολυτήριο γυμνασίου ισότιμο με αυτό της γενικής εκπαίδευσης. Δικαίωμα εγγραφής έχουν όλοι όσοι έχουν συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας τους, χωρίς ανώτατο όριο, με τον κ. Τουζένη να σημειώνει χαρακτηριστικά ότι στο σχολείο μπορούν να φοιτήσουν άνθρωποι «μέχρι και 100 ετών».

Το πρόγραμμα σπουδών περιλαμβάνει βασικά γνωστικά αντικείμενα, όπως ελληνική γλώσσα, μαθηματικά, πληροφορική, αγγλικά, φυσικές επιστήμες και αισθητική αγωγή, ενώ εμπλουτίζεται με μαθήματα project, βασισμένα στη λογική της εκπαίδευσης από μαθητή σε μαθητή. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη φετινή προσθήκη της θεατρικής αγωγής, αλλά και στη συμμετοχή αποφοίτων που επιστρέφουν εθελοντικά, όπως ο Θανάσης, χοροδιδάσκαλος, ο οποίος συνεχίζει να διδάσκει παραδοσιακούς χορούς στους νυν μαθητές.

Το ωράριο λειτουργίας, από τις 5.30 έως τις 9.30 το απόγευμα, έχει σχεδιαστεί ώστε να εξυπηρετεί τις ανάγκες των εργαζόμενων ενηλίκων. Παράλληλα, το σχολείο επιδεικνύει ευελιξία στις παρουσίες, λαμβάνοντας υπόψη τις οικογενειακές και επαγγελματικές υποχρεώσεις των μαθητών και μαθητριών.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στις υποστηρικτικές δομές του σχολείου. Όπως ανέφερε ο κ. Τουζένης, οι δωρεάν υπηρεσίες συμβούλων ψυχολόγων και συμβούλων σταδιοδρομίας αποτελούν δύο από τις πιο καινοτόμες παρεμβάσεις του ΣΔΕ, συμβάλλοντας τόσο στη συναισθηματική ενδυνάμωση των μαθητών όσο και στην εύρεση εργασίας. «Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που έχουν βρει δουλειά με τη βοήθεια των συμβούλων μας», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για υπηρεσίες που εκτός σχολείου θα είχαν σημαντικό κόστος.

Η ανταπόκριση του κόσμου είναι ενδεικτική της ανάγκης που καλύπτει ο θεσμός. Τη φετινή χρονιά, οι εγγραφές σε Μυτιλήνη και Καλλονή έφτασαν περίπου τις 130, με καθημερινή παρουσία 95 έως 100 ατόμων. Σύμφωνα με τον διευθυντή, παρατηρείται μάλιστα αύξηση των εγγραφών, καθώς το απολυτήριο γυμνασίου αποτελεί πλέον βασική προϋπόθεση για την ένταξη ή επανένταξη στην αγορά εργασίας. Σημαντικό ρόλο παίζει και η διάδοση «από στόμα σε στόμα», αφού περίπου το ένα τρίτο των μαθητών έρχεται στο σχολείο ύστερα από παρότρυνση συγγενών ή φίλων που φοίτησαν και τα κατάφεραν.

Το ηλικιακό φάσμα των μαθητών είναι εντυπωσιακά ευρύ: από νέους 20 ετών που δεν ολοκλήρωσαν την υποχρεωτική εκπαίδευση, μέχρι άτομα 50 και 60 ετών, αλλά και περιπτώσεις όπως αυτή μιας 75χρονης που αποφοίτησε από το ΣΔΕ και συνέχισε στο εσπερινό ΕΠΑΛ. Πολλοί απόφοιτοι προχωρούν σε επαγγελματική κατάρτιση, ενώ ορισμένοι φτάνουν ακόμη και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με 10 έως 15 άτομα να έχουν καταφέρει να εισαχθούν στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου.

Το σχολείο αναπτύσσει έντονη εξωστρέφεια και σύνδεση με την τοπική κοινωνία, διατηρώντας στενή συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και φιλοξενώντας ομιλητές για σύγχρονα κοινωνικά και επιστημονικά ζητήματα, όπως η τεχνητή νοημοσύνη. Παράλληλα, συμμετέχει ενεργά σε ευρωπαϊκά προγράμματα Erasmus+, με ανταλλαγές μαθητών και εκπαιδευτικών, αλλά και με σχέδια που δίνουν στο ΣΔΕ μια σαφή ευρωπαϊκή ταυτότητα.

Ο κ. Τουζένης στάθηκε ιδιαίτερα στις αλλαγές που παρατηρούνται στους αποφοίτους: αυξημένη αυτοπεποίθηση, βελτίωση των επικοινωνιακών δεξιοτήτων, άνοιγμα οριζόντων μέσα από ταξίδια και νέες εμπειρίες. «Έρχονται ξανά στο σχολείο για να μας πουν τα νέα τους. Ξέρουν ότι εδώ υπάρχει ένας χώρος που τους καμαρώνει», ανέφερε, επισημαίνοντας τη σχέση εμπιστοσύνης που έχει χτιστεί ανάμεσα στον σύλλογο διδασκόντων και τους μαθητές.

Στα μελλοντικά σχέδια του σχολείου περιλαμβάνεται η συμμετοχή σε ευρωπαϊκή σύμπραξη για τον βιώσιμο τουρισμό ενηλίκων, καθώς και η μετακίνηση 22 μαθητών στο εξωτερικό, ώστε να γνωρίσουν καινοτόμες πρακτικές μάθησης. Το βασικό πρόβλημα που παραμένει, όπως σημείωσε, αφορά τη μετακίνηση των μαθητών από τα χωριά και την Καλλονή, μετά τη διακοπή της δωρεάν μεταφοράς. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί ενήλικες υπερβαίνουν το εμπόδιο, θέτοντας ως προτεραιότητα την απόκτηση του απολυτηρίου.

«Το μισό βήμα είναι να περάσει κανείς την πόρτα του σχολείου. Από εκεί και μετά, όλα προχωρούν», ανέφερε χαρακτηριστικά ο διευθυντής του ΣΔΕ Μυτιλήνης, συνοψίζοντας τη φιλοσοφία ενός σχολείου που αποδεικνύει καθημερινά ότι η μάθηση δεν έχει ηλικία και ότι η δεύτερη ευκαιρία μπορεί να γίνει νέα αρχή.